Welke wijzigingen voorziet de Vlaamse Regering op het vlak van de schenk- en erfbelasting?

Inleiding

Op 14-12-2017 werd het decreet van 08-12-2017, houdende o.m. diverse fiscale bepalingen, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad. In dit Decreet voorziet de Vlaamse Regering een aantal wijzigingen o.a. op het vlak van de schenk- en erfbelasting. Het Decreet treedt in werking 10 dagen na publicatie in het Belgisch Staatsblad.
Dat is op 24-12-2017.

Hieronder geven we een overzicht van een aantal wijzigingen.

1. Keuze- en verblijvingsbeding onder last

Op basis van een keuze- of verblijvingsbeding onder last (meestal in een gemeenschapsstelsel) worden bij het overlijden van de eerststervende partner, naar keuze van de langstlevende, alle of een deel van de gemeenschapsgoederen toebedeeld aan de langstlevende partner onder last voor de langstlevende om een opleg te betalen in de mate dat hij/zij meer verkrijgt dan zijn/haar helft van het gemeenschappelijk vermogen. De betaling van deze opleg kan door de erfgenamen maar gevorderd worden bij het overlijden van de langstlevende partner of in de gevallen opgesomd in het beding.

Bij overlijden van de eerststervende partner heeft de nalatenschap een vordering op de langstlevende partner. Bij overlijden van de langstlevende partner valt de schuld in de nalatenschap van de langstlevende (tenzij die ondertussen zou afgelost zijn).

In een decreet van 8-12-2017 bepaalt de Vlaamse decreetgever dat voor de berekening van de erfbelasting er geen rekening meer zal gehouden worden met enerzijds de vordering en anderzijds de schuld, waardoor keuze- en verblijvingsbedingen onder last hun fiscaal voordeel verliezen.

Deze aanpassing heeft alleen betrekking op de erfbelasting. De burgerrechtelijke geldigheid ervan wordt niet betwist. Er kunnen bijgevolg nog redenen (andere dan fiscale) zijn om te kiezen voor het verblijvings- of keuzebeding onder last (bescherming van de langstlevende zonder de andere erfgenamen volledig buiten spel te zetten, zoals bij een klassiek verblijvingsbeding).

U kunt met uw notaris bespreken of het wenselijk is uw huidig keuzebeding aan te passen, hetzij door de last te schrappen, hetzij door deze last optioneel te maken.

2. Het finaal verrekenbeding bij overlijden

Op basis van het verrekenbeding (meestal in een scheiding van goederen) zal er bij ontbinding van het huwelijksstelsel (in casu door overlijden) van een van de echtgenoten een verrekening plaatsvinden waardoor de langstlevende echtgenoot een vordering krijgt op de nalatenschap van de eerststervende echtgenoot en omgekeerd de nalatenschap van de eerststervende een schuld heeft t.a.v. de langstlevende echtgenoot.

Het decreet van 0-12-2017 aanvaardt de schuld niet meer als passief in de nalatenschap, waardoor het fiscale voordeel bij overlijden van de eerststervende echtgenoot verdwijnt. Aangezien de schuld niet meer aftrekbaar is, wordt de schuldvordering van de langstlevende bij zijn/haar overlijden ook niet meer belast.

Deze aanpassing heeft alleen betrekking op de erfbelasting. De burgerrechtelijke geldigheid ervan wordt niet betwist. Er kunnen bijgevolg nog redenen (andere dan fiscale) zijn om een finaal verrekenbeding op te nemen in uw huwelijkscontract (bescherming van de langstlevende).

U kunt met uw notaris bespreken of het wenselijk is uw huidig huwelijkscontract aan te passen, hetzij door het verrekenbeding te schrappen, hetzij door dit optioneel te maken.

3. Schrapping van de verwerpingsregel

Als de grootouders zelf geen stappen ondernomen hebben om het kleinkind te begunstigen, kan een kind van een erflater zijn/haar (volledig) erfenis verwerpen ten voordele van zijn/haar kinderen (kleinkinderen van de erflater). Door de generatiesprong wordt vermeden dat bij overlijden van het kind van de erflater het vermogen een tweede keer belast wordt in hoofde van de kleinkinderen.

Als een erfopvolger een erfenis, een legaat of een contractuele erfstelling verwerpt, mag de erfbelasting
bij overlijden van de erflater (bv. grootouder) volgens de huidige wetgeving niet minder zijn dan de erfbelasting die de verwerper (bv. het kind) had moeten betalen als hij/zij niet verworpen zou hebben.

Het decreet schrapt deze wetsbepaling. Zo verdwijnt voortaan het fiscale nadeel indien er meerdere kleinkinderen zijn ten voordele van wie verworpen wordt.

4. Verlaagde tarieven schenkbelasting bij energetische renovatie of verhuur met conformiteitsattest

Als (een van) de begiftigde(n) energetische renovatiewerken laat uitvoeren of het onroerend goed voor minstens negen jaar verhuurt met een conformiteitsattest, kunnen verlaagde tarieven schenkbelasting van toepassing zijn.

De verlaagde schenkbelasting geldt alleen voor onroerende goederen gelegen in Vlaams Gewest, mits aan bepaalde voorwaarden is voldaan .

Het decreet van 08-12-2017 vult aan dat niet alleen de begiftigde(n), maar ook de schenker die zich het vruchtgebruik heeft voorbehouden, renovatiewerken kan laten uitvoeren. De facturen mogen m.a.w. worden opgemaakt op naam van de schenker-vruchtgebruiker, zonder dat het verlaagde tarief hierdoor verloren gaat. De decreetgever preciseert daarenboven dat de werken moeten gebeuren aan het geschonken onroerend goed.

In het kader van verhuur met conformiteitsattest gelden de verlaagde tarieven ook wanneer de begiftigde(n) bereid is om het geschonken goed gelegen in het Vlaams Gewest na de datum van de schenking te verhuren voor een periode van minimum negen jaar met voorlegging van een conformiteitsattest. In het Decreet van 08-12-2017 wordt toegevoegd dat, noch de schenker noch (een van) de begiftigden, in de huurovereenkomst als huurder kunnen optreden. Als de huurovereenkomst vroegtijdig zou beëindigd worden, moet dit bij VLABEL binnen een termijn van vier maanden vanaf de beëindiging, gemeld worden. Deze termijn is nieuw.

5. De invoering van de mogelijkheid van schatting van onroerende goederen door een schatter-expert

Onroerende goederen moeten voor hun verkoopwaarde aangegeven worden in de aangifte nalatenschap.

Sedert de invoering van de VCF (Vlaamse Codex Fiscaliteit) is het niet meer mogelijk voor de belastingplichtige om een voorafgaande controleschatting te vragen (waarbij in onderling overleg tussen de belastingplichtige en de fiscus een deskundige werd aangesteld waarvan het schattingsverslag bindend was voor beide partijen). Wel wordt in de VCF de mogelijkheid voorzien om vóór de aangifte en uiterlijk vóór het verstrijken van de aangiftetermijn een prijsschatting te vragen aan de Vlaamse Administratie van de onroerende goederen die
- zich in België bevinden
- en die voor hun verkoopwaarde moeten of kunnen worden aangegeven.

In afwachting van de definitieve inwerkingtreding werd er een overgangsmaatregel ingevoerd. Als de belastingplichtige een beroep doet op een erkende landmeter, die het kwaliteitscharter onderschreven heeft, dan is deze schatting - in principe - bindend, ook voor VLABEL. Als het goed, binnen twee jaar na het overlijden, wordt vervreemd voor een hogere waarde dan de geschatte waarde, moet er bijgevolg geen bijvoeglijke aangifte worden ingediend.

Het Decreet van 08-12-17 stelt een nieuwe overgangswerkwijze in waarbij de belastingplichtige een schatter-expert (die geen landmeter meer moet zijn) kan aanstellen om een schatting te maken.

De schatting is bindend voor VLABEL, als:
• het verslag is op gesteld door een schatter-expert. Dit is een natuurlijk persoon die beroepsmatig schattingen en waarderingen van onroerende goederen uitvoert en daartoe beschikt over de nodige beroepskwalificaties (inzake opleiding en permanente bijscholing). De schatter-expert moet op het moment van de schatting opgenomen zijn in  de lijst van aan te stellen erkende schatters-experten (die zal gepubliceerd worden op de website van VLABEL);

• de schatting deugdelijk wordt gemotiveerd in een deskundig schattingsverslag, dat voldoet aan de voorwaarden opgesomd in het decreet. VLABEL zal hiervoor een modelovereenkomst uitwerken;
• het verslag wordt toegevoegd aan de aangifte van nalatenschap binnen de normale indieningstermijnen. Zolang de aangiftetermijn nog loopt, kunnen nog aanvullingen en preciseringen gebeuren.

Als een erfgenaam beroep wil doen op een schatter-expert, contacteert hij deze schriftelijk (via e-mail, per gewone of aangetekende brief …). De schatter-expert bevestigt schriftelijk dat hij de aanvraag heeft ontvangen en of hij de opdracht al dan niet aanvaardt. Hij werkt zijn opdracht af binnen een termijn die wordt bepaald in onderling overleg met de opdrachtgever, zonder dat daaraan rechten ontleend kunnen worden voor de verlenging van de aangiftetermijn. De tijdige aangifte blijft m.a.w. de verantwoordelijkheid van de belastingplichtige, ongeacht of hij beroep doet op een schatter-expert of niet. Daarom is het belangrijk dat er goede afspraken worden gemaakt over de termijn waarbinnen de opdracht tot schatting wordt afgerond.

Hoewel de schatting opgemaakt door een schatter-expert in principe bindend is, kan VLABEL een kwaliteitscontrole uitvoeren op de ontvangen schattingsverslagen, en nagaan of de schatter-expert blijft voldoen aan de voorwaarden om op de lijst van schatters-experten te blijven staan.

Als de voorwaarden voor het verslag niet vervuld zijn, dan is de aangeleverde schatting niet bindend voor VLABEL. Dat betekent dat VLABEL zelf een waarde zal kunnen vaststellen voor het onroerend goed, net zoals steeds het geval is bij de waardering van activa in de aangifte van nalatenschap zonder een deskundig schattingsverslag. Hierbij kan dan een hogere dan aangegeven waarde worden bepaald voor taxatie, wat op zijn beurt aanleiding kan geven tot de
toepassing van de normale sancties bij tekortschatting.

 

Ysabel Cayzeele, adviseur Financiële Planning KBC Private Banking

Persoonlijke touch? In mijn vrije tijd houd ik ervan om buiten in de natuur uit te waaien (op de fiets, wandelen, kamperen …). In de winter leef ik me graag uit op mijn ski’s en sluit ik me aan bij een Belgische organisatie om skiles te geven. Rust vind ik in yoga, meditatie, shiatsu en een goed boek. Ik houd er ook van om met vrienden op stap te gaan en plezier te maken.

Is deze pagina nuttig voor u? Ja Neen

Disclaimer
Dit blogbericht mag niet worden beschouwd als een beleggingsaanbeveling of advies. 

KBC gebruikt cookies om je surfervaring aangenamer te maken. Zo kan KBC ook beter inspelen op je behoeften en voorkeuren. Door verder te surfen ga je akkoord met het gebruik van deze cookies. Meer info? Of wil je geen cookies?Klik hier.