Wij streven naar een nauw contact met de klant. Wanneer er plannen zijn op het bedrijf, informeren wij graag hoe concreet die zijn en hoe wij hierbij kunnen helpen.” Aan het woord is Jan Roosen, relatiebeheerder Agro bij KBC. Hij is het die met Jan en Patrick Van der Velpen contact had toen hun plannen voor bijkomende watervoorziening op het bedrijf concreet werden.
Fruit Van der Velpen - Jan en Patrick Van der Velpen
- Peer- en appelteelt op 36,5 hectare, waarvan 8 hectare biologisch
- Locatie: Bierbeek (Vlaams-Brabant)
De waterbalans op je bedrijf moet kloppen
“Jan en Patrick zijn altijd heel open over hun bedrijf”, ondervond ook Nathalie Janssens, adviseur Agro bij KBC. “Dit is een heel innovatief bedrijf dat veel doet op het vlak van duurzaamheid. Hier zijn veel initiatieven lopende.” Eén van die initiatieven richt zich op de watervoorziening, vertelt Jan Van der Velpen. “We zijn al wel even bezig met de waterhuishouding op de percelen. De basis is voor ons druppel– irrigatie, zodat je de bomen water kan geven tijdens lange droogteperiodes en zo dus in de basisbehoefte van het gewas kan voorzien. Een tweede element was het omgaan met nachtvorst. Daartegen proberen we ons te wapenen via nachtvorstberegening. We zijn begonnen met de aanleg van deze twee aspecten in één beweging. Via één sleuf voorzagen we ruimte voor de twee stelsels. Nachtvorst is hier niet echt een heel groot probleem. Er zijn collega’s uit de buurt die omwille van een microklimaat in hun boomgaarden veel vorstgevoeliger zijn. Maar ook wij zijn graag goed voorbereid.”
Bassin van 14.700 kubieke meter
Daarmee kom je zelfs in een strenge winter al een heel eind.
“Zo begonnen we ons waterverhaal en dat breidden we elk jaar verder uit. In 2023 is het bassin er dan bij gekomen. Daarin kunnen we 14.700 kubieke meter water opslaan, goed voor vijf nachten gedurende acht uur te beregenen. Daarmee kom je zelfs in een strenge winter al een heel eind. En natuurlijk gebruiken we het water in de zomer. Zo gaan we in hete periodes het gewas koelen. Met name bij appels is dat heel belangrijk om verbranding te voorkomen. We werken daarvoor met sproeikoppen boven de bomen, die een twintigtal meter uit mekaar in kruisverband geïnstalleerd zijn. We hebben dat systeem in heel de boomgaard voorzien.”
“Bij de aanleg van het basin moesten we een vergunning aanvragen om ons op te pompen debiet uit te breiden. De voorwaarde was dat we ook een inspanning deden om het regenwater van ons dak en de verharde oppervlakten op te vangen. Verder vullen wij het bassin met grondwater uit de boorput en met drainagewater.”Nathalie Janssens: “Jan geeft ons als partner uitgebreid toelichting over wat er gaat gebeuren. Zelfs al is de nood voor financiële ondersteuning minder groot, is het nog heel fijn en nuttig wanneer de plannen worden toegelicht. Voor ons is het zeker een meerwaarde dat wij op deze manier met technieken in aanraking komen die bij een ander bedrijf misschien nog niet worden toegepast. Soms wordt er alleen maar aan de bank gedacht wanneer er centen nodig zijn. Maar het is net heel waardevol wanneer wij als volwaardige partners worden meegenomen in de visie van het bedrijf. De open communicatie die we met Jan en Patrick hebben, is een grote meerwaarde voor beide partijen.”
“Wij kennen de theorie, maar bij onze klanten kunnen wij de praktijk zien”, vult Jan Roosen aan.
Drainagewater
Wij werken hier met een ondiepe drainage, via sleuven van 50 centimeter.
“Het feit dat wij ons drainagewater opvangen en hergebruiken, is belangrijk geweest voor de vergunning”, gaat Jan Van der Velpen verder. “Anders zouden wij onze vergunning nooit verkregen hebben. Het is belangrijk dat de waterbalans van je bedrijf klopt. Op dagen met veel neerslag, wanneer de drainage goed zijn werk doet, gaat het echt over enorme volumes. Uit onderzoek van het Proefcentrum voor de Fruitteelt blijkt dat ook.”
“Momenteel hebben we 14 hectare van ons areaal aangesloten op het bassin. Ook op het vlak van drainage zijn nog niet alle gronden gedraineerd. Wij werken hier met een ondiepe drainage, via sleuven van 50 centimeter. Die vullen wij op met rijnzand zodat overtollig water bij een fikse bui of nachtelijke beregening snel kan worden afgevoerd. Dat heeft tot gevolg dat we de grasbanen niet kapotrijden bij nat weer. Bij de aanleg van een boomgaard met een nieuwe perensoort hebben we ervoor gekozen om alles in één keerte installeren: beregening, druppelbevloeiing, drainage, hagelnetten ... Dat is het ideale scenario, maar het is ook heel kostenintensief. Nu moeten we even op rust komen en dan kijken we graag verder naar een volgende stap.”
“Als bank zien wij ook de uitdagingen die water in de toekomst kan stellen voor de boeren”, rondt Jan Roosen af. “Duurzaamheid dragen wij sowieso hoog in het vaandel. Wij begrijpen dat niet elk bedrijf even ver staat, maar bij een financiering wordt het duurzaamheidsvraagstuk altijd mee in acht genomen. Water is daarvan een belangrijk onderdeel.”
Niet groter, wel beter
“Uitbreiden in oppervlakte zou mooi zijn, maar er zijn hier in de buurt niet veel mogelijkheden om gronden aan te kopen”, besluit Jan Van der Velpen. “Dus proberen wij in te zetten op efficiëntie en kwaliteit in de huidige teelt. Zo zit er bijvoorbeeld een nieuw appelras aan te komen met dubbele resistentie. Ik zie de teeltwijzen van de biologische en de gangbare teelt ook dichter naar mekaar toe groeien. Regeneratieve principes zorgen voor een betere bodemgezondheid. En zo kan je komen tot een productieve teelt met minder inputs. Verder zetten wij ook in op onze tak thuisverkoop waar we niet enkel eigen fruit verkopen, maar bijvoorbeeld ook asperges, frambozen of aardbeien van andere telers. Zo proberen we meer uit ons bedrijf te halen.”
bron: Boer&Tuinder