Asbest: waarom is het gevaarlijk en hoe ga je er veilig mee om?

Asbest duikt nog vaak op in oudere woningen. Het materiaal is sterk, slijtvast en hittebestendig. Ga je verbouwen, pas dan goed op: je vindt het in platen, lijm of buizen. Bij zagen of breken komen piepkleine vezels vrij, en dat kan een risico zijn voor je gezondheid. We vertellen je hoe je asbest herkent, wat de risico’s zijn en hoe je er verstandig mee omgaat.

Asbest was ooit een bouwklassieker: stevig, brandwerend en in allerlei producten te verwerken. Omdat veel Vlaamse woningen ouder zijn dan 2001, bestaat de kans dat er ergens nog asbest aanwezig is. Zolang het materiaal intact blijft, vormt het meestal geen direct gevaar. Maar tijdens verbouwingen en renovaties wordt er al snel gezaagd, gesloopt of geboord. Dat zijn de momenten waarop asbestvezels vrijkomen. 

Binnen in een woning vind je asbest in oude vinylvloeren of vloerzeil, wand- en plafondplaten, vensterbanken, en leidingisolatie of verwarmingsinstallaties. Bij breekwerken buiten moet je opletten bij golfplaten op garages of tuinhuizen, oudere dakleien, harde gevelplaten, en randen aan dak of balkon.

Stel, tijdens je verbouwingen boor je per ongeluk door een plaat waarin asbest is verwerkt. Er komen dan microscopische vezels vrij. Je ademt ze ongemerkt in en ze dringen diep in je longen. Omdat je lichaam die vezels niet kan afbreken, kunnen ze op lange termijn ernstige longziekten veroorzaken. 

Denk je dat je asbest bent tegengekomen? Stop de werken, blijf rustig, probeer geen stof te maken en dek het materiaal af. Laat daarna controleren of het echt om asbest gaat. 

Belangrijk om te onthouden: laat voor je begint met verbouwen best eerst een asbestkeuring uitvoeren. Zo ben je zeker dat je geen materialen over het hoofd hebt gezien. Het zogenaamde hechtgebonden materiaal, zoals golfplaten of harde gevelplaten, mag je het in sommige gevallen zelf verwijderen als ze intact zijn. Draag de juiste bescherming, maak oppervlakken licht nat om stof te beperken en werk zonder te breken. Verzamel reststukken en wegwerpmateriaal altijd in speciale asbestzakken.

Losgebonden of beschadigd materiaal, zoals zachte leidingisolatie of brokkelige platen, laat je beter verwijderen door een erkend bedrijf. Moet je op daken of gevels klimmen, dan schakel je beter professionals in. Twijfel je? Laat dan eerst een gespecialiseerde firma langskomen om het materiaal te controleren.

Asbest hoeft geen reden tot paniek te zijn, maar verdient (zeker bij renovaties) wel je aandacht. Met een asbestattest of deskundig advies krijg je meteen duidelijkheid.